İSTATİSTİKLER

Sitemizde;26 kategori altında, toplam 720 Hayat hikayesi bulunmaktadır.

Sitemizdeki hayat hikayeleri toplam 2309619 defa okunmuş ve 1557 yorum yazılmıştır.

MİLLİ İSTİHBARAT TEŞKİLATI

Kategori Kategori: Birlikler-Topluluklar | Yorumlar 0 Yorum | Okunma 2081 Okunma | Yazar Yazan: ballikas | 16 Eylül 2007 23:18:02

Osmanlı Devleti'nin son yıllarında ayrılıkçı hareketlerin ve yabancı devletlerin faaliyetlerinin izlenebilmesi için bir merkeze ihtiyaç duyulmuştur.

 

MİLLİ İSTİHBARAT TEŞKİLATI


     Osmanlı Devleti'nin son yıllarında ayrılıkçı hareketlerin ve yabancı devletlerin faaliyetlerinin izlenebilmesi için bir merkeze ihtiyaç duyulmuştur. Bunun üzerine Enver Paşa girişimleriyle 05 Ağustos 1914 tarihinde TEŞKİLÂT-I MAHSÛSA ismiyle ilk istihbarat örgütü kurulmuştur. Osmanlı Devleti'nin son yıllarında kurulan Teşkilat-ı Mahsusa modern anlamda ilk Türk gizli servisidir.  Birinci Dünya Savaşı  boyunca birçok önemli görev yerine getiren bu örgüt savaş sonunda  30 Ekim 1918 tarihinde İmzalanan Mondros Mütarekesi neticesinde dağılmıştır.

 

Bu örgütü işgal altında faaliyet gösteren ve 5 Şubat 1919 tarihinde kurulan KARAKOL CEMİYETİ izlemiştir. Bu örgüt, Anadolu'nun işgal edilmesine karşı çeteleri ve halkı silahlandırmış, milli kuvvetlere silah ve malzeme temin etmek suretiyle kurtuluş hareketine önemli hizmetler sağlamıştır. İstanbul'un 16 Mart 1920 tarihinde işgaliyle, mensuplarının tutuklanması üzerine Örgütün faaliyetleri sona ermiştir.

 

KARAKOL CEMİYETİ'nden sonra çeşitli istihbarat teşkilatları kurulmuş ve bunlar faaliyetlerini Kurtuluş Savaşı sonuna kadar sürdürmüştür. Bunlardan 23 Eylül 1920 tarihinde faaliyete geçen Hamza Grubu'nun adı 31 Ağustos 1921 tarihinde Felah Gurubu olarak değiştirilmiştir.

İstihbarat örgütleri arasındaki dağınıklığı gidermek, ordu içerisine sızan düşman casusluk faaliyet ve propagandasına karşı koymak amacıyla 18 Temmuz 1920 tarihinde Genelkurmay Başkanlığı tarafından ASKERİ POLİS TEŞKİLÂTI (A.P. veya P) kurulmuştur. Daha sonra duyulan ihtiyaç gereği haber alma faaliyetiyle görevlendirilen "İstihbarat Şubesi" oluşturulmuştur. Savaş yıllarında başarılı hizmetler veren örgütün faaliyetlerine 19 Mart 1921 tarihinde son verilmiştir. (1)

 

Askeri Polis Teşkilatı'nın kapatılmasının istihbarat faaliyetleri açısından kısa bir süre doğurduğu boşluk ise, yine Genelkurmay Başkanlığı tarafından kurulan ve 01 Nisan 1921-22 Haziran 1922 tarihleri arasında Anadolu'nun çeşitli şehirlerinde faaliyet gösteren TEDKİK HEYETİ AMİRLİKLERİ vasıtasıyla giderilmiştir. (2) Edinilen tecrübelerin ışığında ve belirlenen yeni hedeflere ulaşılabilmesi amacıyla bu defa Mustafa Kemal'in direktifiyle MÜDAFAA-İ MİLLİYE isimli bir istihbarat grubu kurulmuştur. TBMM Hükümeti, 03 Mayıs 1921 tarihinde kısa adı "M.M." (MİM MİM) olan bu örgüte resmiyet kazandırmıştır.

 

1-HİÇYILMAZ Ergun, Teşkilat-ı Mahsusa ve Casusluk Örgütleri,1978,Haşmet Matbaası,Syf:72

2-HİÇYILMAZ Ergun,a.g.e,Syf:74

Tedkik Heyeti Amirlikleri Anadolu'da faaliyetlerini sürdürürken, "M.M." örgütü asker ve sivil kesimden oluşmuş kadrolarıyla, İstanbul'da büyük bir ajan ve haber ağı kurmayı başarmış, Anadolu'ya silah ve cephane kaçırılması faaliyetlerini organize etmiş, düşman karargahlarına, işbirlikçi gruplara ve yabancı misyona sızarak çok sayıda önemli belge ve bilgiler elde etmiştir. Milli Mücadele sırasında düşman faaliyetlerine karşı oluşturulan çeşitli istihbarat gruplarıyla da işbirliği yapan örgütün faaliyetleri, İstanbul'un kurtuluşundan sonra 05 Ekim 1923'de son bulmuştur.

İstihbarat örgütlerinin kapatılmasından ve Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin kurulmasından sonra, 1926 tarihine kadar geçen dönem içinde haber alma çalışmaları,Genelkurmay Başkanlığı istihbarat ünitesince yürütülmüştür. (3)

 

1926 yılı başında, Atatürk gelişmiş devletlerdeki istihbarat kuruluşlarına benzer, çağdaş bir örgütün kurulması talimatını vermiştir. 6 Ocak 1927 tarihinde" o zamanki Genel Kurmay Başkanı Fevzi Çakmak'ın yazılı çok gizli emri ile merkezi Ankara'da ve şubeleri de İstanbul" İzmir" Adana" Diyarbakır ve Kars"ta olmak üzere Milli Amale Hizmet Teşkilatı kuruldu.

Kısaca MAH olarak tanınan Teşkilat'ın kuruluşu ile o tarihe kadar Ordu Müfettişlerince yürütülen istihbarat hizmeti de MAH"a devredildi. Harf inkılabından sonra Teşkilat'ın ismi Milli Emniyet Hizmetleri olarak değiştirildi. Yeni ismin kısaca MEH olarak telaffuzu gerekiyordu. Bu ise kulağa pek hoş gelmiyordu. Atatürk"ün emri ile rumuz MAH olarak devam etti.

1965"e kadar şeklen" İçişleri Bakanlığına bağlı gözüken MAH esasında" kanuni olmayan ve gizli çalışan bir kuruluş olduğu için bu bağlantının pratikte bir önemi yoktu. Başlangıçta sadece A. Espiyonaj B. Kontrespiyonaj" C. Propaganda ve D. Teknik ve Destek faaliyetlerinde bulunuyordu.

Ankara'da" Hacı Bayram Camii civarındaki dar bir sokak içinde" iki katl4 beş odalı ahşap binada faaliyete başlayan bu küçük fakat dinamik kadronun o yıllarda ülke yararına çok faydalı faaliyetlerde bulunduğu ve fonksiyonel çalıştığı bilinmektedir.

Şeyh Sait isyanı" Kızıl Lazistan çalışmaları" Kürtlerle Ermenilerin müşterek Hoybon ve Kürt Teali Cemiyeti faaliyetleri" Gizli Komünist Partisi faaliyetleri" Hilafetçi ve Saltanatçıların faaliyetleri" Hatay meselesi" Çiçero olayı MAH'ın uğraş konuları arasındaydı.

 

1927"de Alman generalinin eğitimi ile işe başlayan MAH" Türkiye'nin NATO'ya katılmasından sonra 1955 yılından itibaren Amerikan eğitimine ve dolayısıyla Amerikan sistemine döndü.1953 yılında Genelkurmay İstihbarat Başkanlığından Teşkilat’ın başına getirilen Albay Behçet Türkmen, Kurmay

 

3-HİÇYILMAZ Ergun,a,g,e,Syf:76-78

Yarbay Fuat Doğu'nun da dahil olduğu bazı kurmay yarbayları Teşkilat’a aldı. Altı kişilik bu çekirdek kadroyu eğitim görmek üzere Amerika'ya gönderdi. Daha sonra bu heyet Türkiye'ye dönüp Amerikalılar ile birlikte İstanbul’da Emirgan'da açılan okulda MAH personelini eğitmeye başladılar. Bir süre okulun Baş öğretmenliğini yapan Kur. Yrb. Fuat Doğu daha sonra İstanbul Merkez Şefliği Operasyon Muavinliğine atandı. MAH, 1965 yılında 644 sayılı MİT Kanunu ile Milli İstihbarat Teşkilatı adı altında legal bir kuruluş haline geldi. MAH, M1T'in ana bir birimi olarak hayatiyetini devam ettirdi. Milli Emniyet Hizmetleri Başkanlığı, İstihbarat Başkanlığı, Psikolojik Savunma Başkanlığı, İdari İşler Başkanlığı, Teftiş Kurulu Başkanlığı ve Hukuk Müşavirliği Müsteşara bağlı birimlerdi.1971'de Elektronik ve Teknik İstihbarat Başkanlığı bu başkanlıklara katıldı.644 sayılı kanunla MİT Müsteşarı başkanlığında Milli İstihbarat Koordinasyon Kurulu (MİKK) da kurulmuştur. Üyeleri Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri veya Yardımcısı, MAH Başkanı, Genelkurmay İstihbarat Başkanı veya Yardımcısı, Bakanlık görevlileri idi.1976 yılında, Em. Orgeneral Hamza Gürgüç'ün zamanında.

Personel Daire Başkanı Nuri Bey'in önderliğinde yürütülen re organizasyon çalışmaları ile birçok kuruluş değişiklikleri yapıld4 yeni üniteler ilave edildi. Bu tarihlerde, Haber Toplama ve Kıymetlendirme birimleri ayrıldı. MAH Başkanlığı tamamen yurt içi istihbarata dönük bir başkanlık haline sokuldu. Teşkilat'ın kuruluşundaki en önemli temel birimlerden biri olan Kontrespiyonaj Dairesi bir kıymetlendirme ünitesi haline getirildi. Müsteşar Yardımcılığı ihdas edilerek bu makama General Nihat Yıldız atandı.

Bu değişiklikleri birçok diğer değişiklikler takip etti. Re organizasyon çalışmaları sırasında genelde" Teşkilat'ın daha iyi faaliyet yürütmesi amacından uzaklaşılarak, birtakım dengeler hesap edildi" bazı personelin tasfiyesi için başında bulundukları ünitelerin fonksiyonları azaltıldı" bazı personel için yeni fonksiyonel üniteler kuruldu. Neticede" şubelerin ve dairelerin" bir başkanlıktan diğer başkanlığın emrine" bir binadan diğerine taşınması bir adet haline geldi.

01.11.1983 tarihinde 2937 sayılı “Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu"' ile MİT"e yeni bir statü kazandırıldı ve Atatürk'ün MAH Başkanlığı da fiilen ortadan kalkarak tarihin sayfaları arasına gömüldü.

 

Halen milli hedeflere ulaşmada her çeşit teknolojik gelişmenin de yakın takipçisi olan MİT, deneyimli mesleki ve teknik kadrolarıyla, modern bir yapı içerisinde, çoğulcu demokrasinin, hukukun gereklerine uygun ve yansız olarak, insan hakları ilkelerine bağlı bir anlayış doğrultusunda, yasanın verdiği görevleri başarı ile yürütmektedir. (4)

 

 

:MİT MÜSTEŞARLARI

MİT MÜSTEŞARLARI                                GÖREV SÜRELERİ

Şenkal ATASAGUN                                    11.02.1998 -

Sönmez KÖKSAL                                       09.11.1992 - 11.02.1998

Teoman KOMAN                                        29.08.1988 - 27.08.1992

Hayri ÜNDÜL                                              05.09.1986 - 29.08.1988

Burhanettin BİGALI                                     07.09.1981 - 14.08.1986

Bülent TÜRKER                                          19.11.1979 - 07.09.1981

Adnan ERSÖZ                                             13.07.1978 - 19.11.1979

Hamza GÜRGÜÇ                                         25.11.1974 - 13.07.1978

Bülent TÜRKER                                           26.09.1974 - 24.11.1974

Bahattin ÖZÜLKER                                      28.02.1974 - 26.09.1974

Bülent TÜRKER                                           26.07.1973 - 27.02.1974

Nurettin ERSİN                                             02.08.1971 - 25.07.1973

Fuat DOĞU                                                  02.03.1966 - 27.03.1971

Anki KANTAN                                              14.07.1965 - 02.03.1966

MİLLİ EMNİYET REİSLERİ

MİLLİ EMNİYET REİSLERİ                         GÖREV SÜRELERİ

Ziya SELIŞIK                                                     29.08.1964 - 13.07.1965

 Fuat DOĞU                                                 01.09.1962 - 25.08.1964

Naci AŞKUN                                                17.01.1961 - 18.08.1962

Ziya SELIŞIK                                               01.06.1960 - 17.01.1961

Celalettin Tevfik KARASAPAN                    02.10.1959 - 29.05.1960

Ahmet Salih KORUR                                   21.07.1959 - 02.10.1959

Hüseyin Avni GÖKTÜRK                             21.11.1957 - 21.07.1959

 Emin ÇOBANOĞLU                                    27.03.1957 - 21.11.1957

Behçet TÜRKMEN                                       03.09.1953 - 27.03.1957

Naci PERKEL                                               01.08.1941 - 03.09.1953

Şükrü Ali ÖGEL                                            06.01.1927 - 31.07.1941

 | Puan: Henüz oy verilmedi / 0 Oy | Yazdyrylabilir SayfaYazdır

Yorumlar


Henüz Yorum Yazylmamy?

Yorum Yazın



KalynYtalikAltçizgiliLink  
Simge Ekle

    

    

    

    





Arama ARAMA